Be bouw- en infrasector staat voor een enorme transitie. Om klimaatverandering en verdere belasting van de aarde tegen te gaan, moeten we op een geheel andere manier gaan werken. Met deze woorden opent de Transitieagenda Circulaire Bouweconomie, opgesteld door de overheid, wetenschappers en marktpartijen. Niels Ruijter, directeur van de Nederlandse Vereniging Toeleverende Bouwmaterialenindustrie (NVTB), maakt deel uit van het transitieteam Circulaire Bouweconomie.

Waar staat de NVTB voor? Ruijter: “NVTB is de koepelorganisatie van brancheverenigingen die de belangen van producenten van bouwgrondstoffen en -materialen behartigt op gebieden als duurzaamheid, milieu, kwaliteit en digitalisering. Eind jaren negentig is de NVTB al, samen met het toenmalige ministerie van VROM, gestart met het opstellen van een systematiek om te bepalen wat duurzaam bouwen nou eigenlijk is. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) Van Veldhoven, die op dit beleidsterrein de zieke Ollongren vervangt, borduurt met haar beleid voort op deze systematiek.”

Hoe werkt het? “Neem een huis; daarvoor heb je allerlei verschillende materialen nodig. Al die bouwmaterialen moeten worden geproduceerd en getransporteerd. Je brengt vervolgens in kaart wat de afzonderlijke milieuemissies zijn. Die tel je bij elkaar op. Dat kun je ook voor de gebruiksfase toepassen door de vervangingsmaterialen en de mate van recycling en hergebruik in kaart te brengen. Zo kun je de totale milieubelasting van dat huis bepalen”, aldus Ruijter.

Deze werkwijze heeft uiteindelijk geleid tot het instellen van een MPG (Milieu- Prestatie Gebouwen) per 1 januari 2018. De MPG geeft aan wat de milieubelasting is van de materialen die in een gebouw worden toegepast. Het gaat hierbij om nieuwbouwwoningen en nieuwe kantoor- gebouwen die groter zijn dan 100 m².

De minister van BZK wil de MPG verder aanscherpen. “De MPG is nu zo veilig gekozen dat alles wat we bouwen er automatisch aan voldoet”, aldus Ruijter. “Gevolg is dat gemeenten er nog onvoldoende kennis van hebben. Sinds 1 juli 2019 is de methodiek al verbeterd zodat circulaire maatregelen goed mee kunnen worden genomen in de bepalingsmethode. Een bepalingsmethode blijft altijd in ont- wikkeling om nog beter te worden. Wanneer je bijvoorbeeld klei gaat winnen langs de rivier, verbeter je ook direct de natuurwaarden daar, die effecten worden er nog niet in verwerkt. Uiteindelijk gaan we in de sector tientallen procenten minder milieubelastend werken.”

Wat is jullie standpunt over de MPG? Ruijter: “Met de aangescherpte MPG en de bepalingsmethode komt er focus op de doelen van de transitie, het tegengaan van klimaatverandering en verdere belasting van de aarde. De methodiek spoort de markt aan nieuwe businessmodellen te ontwikkelen. Die zijn vrij van technologie- of materiaalvoorkeur. Het gaat dus niet

Langer om de middelen maar de doelen! Verder adviseert de NVTB om de bepalings- methode goed bekend te maken en gezamenlijk onderzoek te doen naar de effecten van het verder aanscherpen

Van de MPG. Je hebt in het Bouwbesluit ook te maken met brandveiligheid, de constructieve veiligheid, binnenmilieu- effecten etc.”

De MPG zou ook moeten gaan gelden voor andere nieuwbouw en voor verbouw en transformatie van bestaande gebouwen. Ruijter: “Prima, mits partijen, waaronder gemeenten, goed op de hoogte zijn van de MPG.

De overheid heeft een belangrijke verantwoordelijkheid bij toezicht en handhaving van de MPG. Laten we dat eerst goed regelen voordat we verdere stappen nemen op dit gebied. Natuurlijk blijven wij, met al onze expertise, nauw betrokken bij dit proces. We moeten naar een circulaire bouweconomie en daar werken wij als NVTB uit volle overtuiging aan mee,”